Tezkor javoblar
INPS — shaxsiy jamgʻarib boriladigan pensiya hisobvaragʻi. Unga ish haqingizning 1 foizi tushadi, lekin bu qoʻshimcha ushlanma emas: mablagʻ daromad soligʻi hisobidan oʻtkaziladi. Summani koʻrish uchun eng qulay yoʻl — my.gov.uz xizmati, u bepul.
Badal 1 foiz
Soliq hisobidan, ish haqidan qoʻshimcha ushlanmaydi.
Tekshirish bepul
my.gov.uz xizmati, hujjat talab etilmaydi.
Tizim Xalq bankida
Hisobvaraqlar xb.uz tizimida yuritiladi.
Hisobot 15-siga qadar
Shuning uchun oxirgi oy darhol koʻrinmaydi.
| Savol | Qisqa javob |
|---|---|
| Badal qancha | Hisoblangan ish haqining 1 foizi |
| Kim toʻlaydi | Ish beruvchi, daromad soligʻi hisobidan |
| Summani qayerdan koʻraman | my.gov.uz xizmati, JSHSHIR boʻyicha |
| Tekshirish narxi | Bepul, hujjat talab etilmaydi |
| Maʼlumotnoma qayerdan | xb.uz, pasport va JSHSHIR boʻyicha, bepul |
| Pulni qachon olaman | Pensiya tayinlanganda |
| Aloqa markazi | 1106, maʼlumot uchun (71) 210-20-02 |
INPS nima
INPS — individual jamgʻarib boriladigan pensiya hisobvaragʻi. Oddiy pensiya taʼminotidan farqi shunda: davlat pensiyasi umumiy budjetdan toʻlanadi, INPS esa aynan sizning nomingizdagi hisobvaraqda yigʻiladi va sizning mulkingiz hisoblanadi.
Tizim 2004-yil 2-dekabrdagi «Fuqarolarning jamgʻarib boriladigan pensiya taʼminoti toʻgʻrisida»gi qonun bilan joriy etilgan va 2005-yil 1-yanvardan ishlay boshlagan. Hisobvaraqlar Xalq bankida ochiladi, bank esa butun tizimning hisobini yuritadi.
Eng koʻp chalkashlik badal masalasida. Majburiy badal hisoblangan ish haqining 1 foizini tashkil etadi, lekin u ish haqidan ikkinchi marta ushlanmaydi: bu summa jismoniy shaxslardan olinadigan daromad soligʻi hisobidan oʻtkaziladi. Yaʼni soliqning bir qismi budjetga emas, sizning hisobvaragʻingizga yoʻnaltiriladi. Shu sababli ish haqi miqdori badal hisobiga kamaymaydi.
Bank hujjatlarida tizim JBPT deb qisqartiriladi — jamgʻarib boriladigan pensiya tizimi. xb.uz saytidagi boʻlimlar ham shu nom bilan yuritiladi, shuning uchun «INPS» va «JBPT» bir narsani anglatadi.
Kimda ochiladi
Hisobvaraq rasmiy ish haqi oladigan har bir xodimda boʻladi va buning uchun alohida ariza yozish shart emas: badalni ish beruvchi oʻzi hisoblab oʻtkazadi. Lekin tizimda ixtiyoriy qatnashish ham mumkin.
| Kim | Badal qanday tushadi |
|---|---|
| Yollanma xodim | Majburiy: ish beruvchi hisoblab oʻtkazadi |
| Yakka tartibdagi tadbirkor | Ixtiyoriy: oʻzi badal kiritadi |
| Oʻzini oʻzi band qilgan shaxs | Ixtiyoriy |
| Chet elda ishlayotgan fuqaro | Ixtiyoriy |
| Norasmiy ish haqi olayotgan xodim | Badal tushmaydi: hisobvaraq boʻsh qoladi |
Hisobvaraq ochish
Hisobvaraq ochish bepul. Uchta yoʻl bor va ularning natijasi bir xil.
1. Bank filiali orqali
Yashash joyingizdagi Xalq banki filialiga pasport bilan borish yetarli.
2. XAZNA ilovasi orqali
Bankning mobil ilovasida tegishli boʻlim mavjud.
3. xb.uz sayti orqali
Saytda JBPT tizimida roʻyxatdan oʻtish boʻlimi bor, shakl onlayn toʻldiriladi.
Koʻp hollarda hisobvaraq allaqachon ochilgan boʻladi: agar siz rasmiy ishlagan boʻlsangiz, ish beruvchi badal oʻtkazish uchun hisobvaraqni ochishni allaqachon ishga solgan. Shuning uchun ochishdan oldin holatni tekshirib koʻrish maʼqul — hisobvaraq bor boʻlsa, ikkinchisini ochish kerak emas.
Jamgʻarma holati
Toʻplangan summani bilishning eng sodda yoʻli — davlat xizmatlari portalidagi xizmat. U «Shaxsiy jamgʻarib boriladigan pensiya hisobvaragʻi holati haqida maʼlumot olish» deb nomlanadi va bir qancha qulayligi bor: narxi bepul, hujjat talab etilmaydi, javob avtomatik shakllantiriladi, bajarish vaqti esa taxminan bir daqiqa deb koʻrsatilgan.
1. my.gov.uz portalini oching
Manzilni qoʻlda yozing: kirish sahifasi eng koʻp koʻchiriladigan qism.
2. Avtorizatsiyadan oʻting
Pasport maʼlumotlari va JSHSHIR bilan yoki ERI kaliti bilan.
3. Hisobvaraq holati xizmatini oching
Hisobvaraq raqamini kiritish shart emas: tizim uni JSHSHIR boʻyicha oʻzi topadi.
4. Summa va badallarni koʻring
Umumiy jamgʻarma va ish joylari boʻyicha badallar koʻrinadi.
Xizmatdan foydalanish hajmi uning ishonchliligini koʻrsatadi: portal statistikasida u 2,3 milliondan ortiq marta ishlatilgani va foydalanuvchi bahosi 4,74 ekani qayd etilgan. Yaʼni bu kam ishlatiladigan tajriba xizmati emas, balki ommaviy vosita.
Maʼlumotnoma
Baʼzan summa emas, rasmiy qogʻoz kerak boʻladi — masalan, tizimda hisobga olinganlikni tasdiqlash uchun. Buning uchun Xalq bankining saytida alohida xizmat bor: fuqaroni jamgʻarib boriladigan pensiya tizimida roʻyxatga olinganligi toʻgʻrisidagi maʼlumotnoma.
| Maydon | Nima kiritiladi |
|---|---|
| Seriyasi | Pasport seriyasi |
| Raqami | Pasport raqami |
| JSHSHIR | 14 raqamli shaxsiy identifikatsiya raqami |
Xizmat bepul va vaqt chegarasi yoʻq: istalgan paytda olish mumkin. Maʼlumotnoma hisobga olinganlik faktini tasdiqlaydi — bu summa haqidagi hujjat emas, summa uchun my.gov.uz xizmati ishlatiladi.
Ish beruvchi hisoboti
Hisobvaraqqa pul oʻz-oʻzidan tushmaydi: uni ish beruvchi hisoblaydi va hisobot bilan birga topshiradi. Hisobot Xalq bankining nps.xb.uz tizimiga yuboriladi — bu elektron reestrlarni qabul qilish va qayta ishlash uchun ishlaydigan avtomatlashtirilgan tizim.
Muddat muhim: hisobot keyingi oyning 15-siga qadar topshiriladi. Shu sababli oxirgi oy badali hisobvaraqda darhol koʻrinmaydi va bu nosozlik emas. Masalan oktabr badalini noyabrning ikkinchi yarmida koʻrish mantiqan toʻgʻri boʻladi.
Pulni olish
Jamgʻarma istalgan paytda olinmaydi. U pensiya tayinlanganda beriladi, yaʼni uchta holatda.
| Asos | Izoh |
|---|---|
| Pensiya yoshiga toʻlish | Yoshga koʻra pensiya tayinlanadi |
| Nogironlik boʻyicha pensiya | Belgilangan tartibda tayinlanganda |
| Boquvchisini yoʻqotganlik | Oila aʼzolari uchun tayinlanganda |
Toʻlov shakli ikki xil: jamgʻarmani birdaniga olish yoki boʻlib-boʻlib olish mumkin. Pul yashash joyidagi Xalq banki filiali orqali beriladi.
Hisobvaraqdagi mablagʻ fuqaro mulki boʻlgani uchun u merosga oʻtadi: fuqaro vafot etgan holatda jamgʻarma qonuniy merosxoʻrlarga beriladi. Shu sababli hisobvaraq haqidagi maʼlumot oila aʼzolari biladigan joyda saqlanishi amaliy ahamiyatga ega — aks holda meros tarkibidagi bu mablagʻ eʼtibordan chetda qolishi mumkin.
Maʼlumot chiqmasa
Quyidagi tartib muammoni arzon qadamdan boshlab ajratadi: avval oʻz tomoningizdagi sabablar, keyin ish beruvchi, oxirida bank.
1. Avtorizatsiyani tekshiring
Kirmagan holatda summa koʻrsatilmaydi — bu xato emas.
2. JSHSHIRni sverka qiling
14 raqam, bitta xato raqam natijani yoʻq qiladi.
3. Muddatni hisobga oling
Oxirgi oy badali 15-sidan keyin koʻrinadi.
4. Ish haqi rasmiyligini aniqlang
Norasmiy ish haqida badal umuman tushmaydi.
5. Ish beruvchidan soʻrang
Hisobot topshirilgani va JSHSHIR toʻgʻriligini.
6. Maʼlumotnoma olib koʻring
Hisobga olinganlik tasdiqlansa, muammo badalda, hisobvaraqda emas.
7. Aloqa markaziga murojaat qiling
1106 raqami yoki info@xb.uz manzili.
2027 yil oʻzgarishi
2026-yil sentyabrida prezident farmoni loyihasi muhokamaga qoʻyilgan. Unga koʻra jamgʻarib boriladigan pensiya tizimi 2027-yil 1-yanvardan Xalq bankidan Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi Pensiya jamgʻarmasiga oʻtkazilishi taklif qilinadi.
Loyihada hisobvaraqdagi mablagʻ fuqaro mulki boʻlib qolishi alohida qayd etilgan — yaʼni egalik masalasi oʻzgarmaydi, oʻzgarishi kutilayotgani tizimni yuritadigan tashkilot.
Aloqa
Tizim boʻyicha savollar Xalq bankiga qaratiladi, chunki xizmatni koʻrsatuvchi tashkilot — Oʻzbekiston Respublikasi aksiyadorlik tijorat Xalq banki. my.gov.uz xizmati sahifasida koʻrsatilgan bogʻlanish raqami ham shu bankka tegishli.
| Kanal | Manzil | Nima uchun |
|---|---|---|
| Aloqa markazi | 1106 | Umumiy savollar va hisobvaraq masalalari |
| Maʼlumot uchun | (71) 210-20-02 | JBPT boʻyicha maʼlumot |
| Elektron pochta | info@xb.uz | Yozma murojaat |
| Sayt | xb.uz | Maʼlumotnoma, kalkulyator, roʻyxatdan oʻtish |
По-русски: коротко
ИНПС — индивидуальный накопительный пенсионный счёт. Это личный счёт под государственной гарантией, и деньги на нём считаются собственностью гражданина. Система введена законом «О накопительном пенсионном обеспечении граждан» и работает с 1 января 2005 года, счета ведёт Народный банк. В документах банка система обозначается сокращением JBPT.
Обязательный взнос составляет 1 процент от начисленной зарплаты, но из зарплаты он второй раз не удерживается: эта сумма перечисляется за счёт налога на доходы физических лиц. То есть часть налога уходит не в бюджет, а на ваш личный счёт, и зарплата от этого не уменьшается. Начисляет и перечисляет взнос работодатель.
Узнать сумму проще всего через услугу на my.gov.uz — «Получение информации о состоянии индивидуального накопительного пенсионного счёта». Услуга бесплатная, документы для неё не нужны, ответ формируется автоматически, заявленный срок — около минуты. Счёт находится по ПИНФЛ, вводить его номер не требуется. Без авторизации сумма не показывается, и это правильно: это персональные данные.
Справка о регистрации в накопительной пенсионной системе выдаётся бесплатно на сайте xb.uz по серии и номеру паспорта и ПИНФЛ. Там же есть калькулятор JBPT для предварительного расчёта. Отчётность работодатель сдаёт в систему nps.xb.uz до 15 числа следующего месяца — поэтому взнос за последний месяц появляется на счёте не сразу, и это не сбой.
Получить накопления можно при назначении пенсии: по возрасту, по инвалидности или по потере кормильца. Выплата возможна единовременно или частями, деньги выдаёт филиал Народного банка по месту жительства. Счёт привязан к ПИНФЛ, а не к месту работы, поэтому при смене работодателя остаётся тем же. Накопления наследуются.
Если сумма меньше ожидаемой, причины обычно три: работодатель ещё не сдал отчёт за последний месяц, зарплата оформлена не полностью, либо взносы с нескольких мест работы поступают в разное время. Контакт-центр банка — 1106, для справок указан номер (71) 210-20-02, письменные обращения — info@xb.uz.
Ko'p beriladigan savollar
INPS nima degani?
Badal ish haqidan qoʻshimcha ushlanadimi?
Hisobvaraq kimda ochiladi?
Jamgʻarma summasini qanday bilaman?
Hisobvaraqni ochish pullikmi?
Maʼlumotnomani qanday olaman?
Ish beruvchi hisobotni qayerga topshiradi?
Nega hisobvaraqda pul kutganimdan kam?
Jamgʻarmani oldindan hisoblab koʻrish mumkinmi?
INPS pulini qachon olish mumkin?
Ishdan boʻshasam hisobvaraq yopiladimi?
INPS merosga oʻtadimi?
Savol boʻlsa kimga murojaat qilinadi?
2027 yildan tizim oʻzgaradimi?
Jamgʻarib boriladigan pensiya tizimi Oʻzbekistonda 2004-yil 2-dekabrdagi «Fuqarolarning jamgʻarib boriladigan pensiya taʼminoti toʻgʻrisida»gi qonun asosida joriy etilgan va 2005-yil 1-yanvardan ishlay boshlagan. Har bir rasmiy ishlayotgan fuqaroda shaxsiy hisobvaraq yuritiladi, hisobvaraqlar Xalq bankida ochiladi.
Majburiy badal hisoblangan ish haqining 1 foizini tashkil etadi va daromad soligʻi hisobidan oʻtkaziladi. Yaʼni xodim uchun bu qoʻshimcha ushlanma emas: soliqning bir qismi davlat budjeti oʻrniga shaxsiy hisobvaraqqa yoʻnaltiriladi. Badalni hisoblash va oʻtkazish ish beruvchining vazifasi, hisobot esa Xalq bankining elektron tizimiga topshiriladi.
Shu sababli fuqaroning savollari koʻpincha ikki xil boʻladi: «hisobvaraqda qancha pul bor» va «nega oxirgi oy koʻrinmaydi». Birinchisiga javob my.gov.uz xizmatida, ikkinchisining sababi esa koʻpincha hisobot muddatida — ish beruvchi reestrni keyingi oyning 15-siga qadar topshiradi.